W dniach od 24 do 29 sierpnia 2026 r. Liberec zamieni się w tętniące życiem centrum sztuki szklarskiej dzięki Crystal Valley Week – największej wystawie szkła, biżuterii i ozdób w Czechach. Piękno dopracowane w najdrobniejszych szczegółach rozjaśni całe miasto. Mozaika stworzona specjalnie na tę okazję ozdobi ogród zoologiczny. Ogród botaniczny stanie się miejscem, gdzie siła natury połączy się z delikatnością szkła w dziełach mistrzów, takich jak Miluše i René Roubíčkovi, Jiří Pačinek czy Lukáš Jabůrek. Publiczności zostanie zaprezentowana nowa wystawa „A JE TO!” autorstwa Maxima Velčovskiego. Do obejrzenia będzie również ciesząca się popularnością ekspozycja „Lasvit Splash”. Fenomen czeskich szklanych koralików, które podbiły świat, przypomną wystawy oraz przedstawiciele brazylijskiego plemienia indiańskiego, które od pokoleń wykorzystuje ten klejnot do produkcji biżuterii. Atmosferę festiwalu dopełnią kryształowe budki na ulicach, po których w tym roku ponownie przejedzie Kryształowy Tramwaj.

Piąta edycja Crystal Valley Week, wyjątkowego festiwalu szklarskiego pod patronatem UNESCO, nosi podtytuł „Connecting Cultures”. Żywym przykładem tego, jak szkło łączy światy i ludzkie losy, są artyści szklarze Emil Kováč, Ondřej Novotný, Marek Effmert i Marek Bartko. Na wystawie „BohemiAfrika 4.0” poprzez swoje dzieła przedstawią drogę od ławek szkolnych, przez hutę szkła w Leerdam, aż do Nairobi.

Zaprezentują również wspólne dzieło, które powstanie na potrzeby festiwalu w rodzinnej hucie szkła Novotný Glass. Jeśli chcecie w tym uczestniczyć, odwiedźcie hutę w piątek 12 czerwca o godz. 15.30. Na własne oczy zobaczycie, jak powstaje to wyjątkowe dzieło – czterech mistrzów rzemiosła będzie wspólnie tworzyć, dmuchać w dmuchawki i formować rozgrzaną masę tuż przy piecu. Ten fascynujący proces twórczy można obserwować albo z sąsiedniej restauracji, albo na przykład z balkonu muzeum. Wstęp jest bezpłatny i nie trzeba rezerwować miejsc.

Ondřej Novotný uosabia przy tym jeszcze jeden wymiar festiwalu: ciągłość rzemiosła. Na wystawie „Novotný Glass: Dziedzictwo rzemiosła”, która jest częścią programu Crystal Valley Week, będzie można obejrzeć zarówno jego twórczość, w tym nową limitowaną kolekcję wazonów, jak i dzieła jego ojca, legendarnego szklarza Petra Novotnego.

Podziw dla odległej, a konkretnie japońskiej, kultury oraz zachwyt tamtejszą architekturą, ogrodami, zapachami i herbatą odczują Państwo również dzięki projektowi Pavlíny Čambalovej i Vladimira Kleina 展覧会へようこそ / Vítejte na výstavě. Wydarzenie to odbywa się w stylowej kawiarni Kafe Kytka.

Wystawa „The Element That Connects”, nawiązująca do tematu „Connecting Cultures”, porusza motyw przekraczania granic języków i tradycji. Prezentuje ona projekt artystyczny „Splash” firmy Lasvit jako wizualną metaforę wody – żywiołu, który podobnie jak sztuka od niepamiętnych czasów łączy miejsca, ludzi i kultury. Zachęca zwiedzających do zatrzymania się, dostrzeżenia piękna szczegółów i uświadomienia sobie, że to właśnie wspólne doświadczenia są tym, co nas łączy.

Wystawa „A JE TO!” przybliża najnowszą twórczość czołowego czeskiego projektanta Maxima Velčovskiego, zrealizowaną w artystycznej hucie szkła AJETO w Lindawie koło Nowego Boru. Ekspozycja przedstawia trofeum jako artefakt, który z biegiem czasu przekształca się z prestiżowej nagrody w obiekt o nieoczekiwanej, ironicznej historii. W instalacji dominują obiekty szklane, z których niektóre wykonano ze szkła uranowego znanego ze specyficznej fluorescencji, która tworzy fascynujące efekty wizualne.

Z Czech na cały świat

Ważnym motywem przewodnim Crystal Valley Week 2026 jest fenomen czeskich koralików szklanych. Hołd temu małemu cudowi, który w sobie kryje historię czeskiego szkła, tradycję i ludzkie rzemiosło, złoży wystawa marki Preciosa Perlička dla całego świata. Prezentuje ona zastosowanie koralików w odległych Indiach, ale także w Afryce czy Brazylii. Właśnie z Brazylii przybędą na festiwal przedstawiciele plemienia indiańskiego Panará. W miasteczku namiotowym na placu im. dr. E. Beneša przed ratuszem w Libercu pokażą, jak wykorzystują czeskie szklane koraliki do produkcji biżuterii. W ramach warsztatów również goście będą mogli wypróbować tę technikę. Swoją tradycję w postaci unikalnych wzorów i tańców goście z Brazylii zaprezentują również podczas pokazu mody w ramach ceremonii zamknięcia festiwalu.

Świadectwem tego, że dom to nie tylko miejsce, ale przede wszystkim uczucie, które nosimy w sobie, będzie wystawa „Czeski granat w sercu… i daleko od domu”, poświęcona kolejnemu znanemu na całym świecie czeskiemu unikatowi – ciemnoczerwonemu kamieniowi.

Symbioza szkła i natury

Ogród botaniczny w Libercu, najstarszy tego typu ogród w naszym kraju, jest idealnym miejscem, gdzie natura i sztuka szklarska tworzą harmonijną całość. Jego różnorodność w pełnym zakresie zaprezentuje wystawa „Natura w szkle, szkło w naturze”. Zaprezentowane zostaną różne techniki oraz dzieła autorów o znanych nazwiskach. Należą do nich małżeństwo Miluše i René Roubíčkovi, Jiří Pačinek, Lukáš Jabůrek oraz twórcy z Kolektiv Ateliers.

Imponujące połączenie żywych kwiatów i szkła zdominuje odrestaurowany teren Lidových sadů, który po raz pierwszy weźmie udział w Crystal Valley Week. Swoimi dziełami oczarują florystki Karolína Žáčková i Klára Franc Vavříková, laureatki wielu nagród na konkursach czeskich i światowych. Gościem zagranicznym będzie florysta Juan Carlos Semidey.

Liberec w pełnej krasie

Crystal Valley Week, organizowany przez Agencję Rozwoju Regionalnego we współpracy z krajem libereckim, prezentuje dzieła dziesiątek północnoczeskich firm szklarskich oraz szkół artystycznych. Przykładem współpracy trzech szkół, a przede wszystkim wschodzącego pokolenia artystów, jest mozaikowa instalacja „Šelmárium”, która upiększy fasadę pawilonu drapieżników w libereckim ogrodzie zoologicznym i stanie się charakterystycznym elementem artystycznym całej budowli. Powstaje ona pod patronatem Średniej Szkoły Sztuki Użytkowej i Szklarstwa w Kamenickém Šenovie, której uczennica Ella May Jelínek jest autorką projektu.

„Postrzegamy festiwal Crystal Valley Week jako okazję do pokazania, że szkło nie jest tylko eksponatem do gabloty, ale częścią naszego życia. Pijemy z niego, trzymamy w nim kwiaty, ozdabiamy się nim. Również w ramach festiwalu chcemy jak najbardziej przybliżyć je ludziom, dlatego program rozciąga się na całe miasto. Oprócz galerii, muzeów, Parku Ludowego oraz ogrodu botanicznego i zoologicznego chciałbym wspomnieć na przykład o ratuszu, kościele, teatrach, kawiarniach i parku pałacowym” – mówi w imieniu organizatorów Jan Šmíd, dyrektor Křišťálové údolí.

Eksponaty znajdą się nawet bezpośrednio na ulicach – ożywią je trzy wielkoformatowe „Kryształowe boksy”, których instalacja odbędzie się na początku sierpnia. W trakcie trwania Crystal Valley Week na ulice wyjedzie również kryształowy tramwaj o nazwie Crystal Valley Express. Za jego dekorację odpowiada huta szkła Jílek. W duchu łączenia kultur huta zainspirowała się legendarnym Orient Expressem.

Dotknij szkła

Oprócz wystaw i instalacji artystycznych Crystal Valley Week oferuje również możliwość zajrzenia za kulisy tradycyjnego rzemiosła. Bogaty program będzie realizowany przez cały tydzień na placu im. dr. E. Beneša przed ratuszem w Libercu. Odwiedzający znajdą tam piec szklarski oraz palnik, dzięki czemu będą mogli spróbować swoich sił w pracy z dmuchawką szklarską oraz innymi technikami obróbki szkła czy tworzenia biżuterii. Warsztaty i zajęcia plastyczne odbędą się również w innych miejscach festiwalu, w tym na Targu Kryształowym w wyjątkowych przeszklonych pomieszczeniach Biblioteki Krajowej. Otwarte zostaną również bramy wybranych zakładów, między innymi warsztatów szklarskich Evans Atelier we Vratislavicach nad Nisą.

„Do tej pory nie opuściłam ani jednej z czterech edycji festiwalu i w tym roku na pewno nie zamierzam tego przegapić” – mówi Květa Vinklátová, zastępczyni wojewody regionu liberskiego ds. kultury, ochrony zabytków i turystyki, i dodaje: „Obserwuję, jak festiwal z roku na rok się rozwija, i jestem dumna, widząc najlepsze dzieła z całej Doliny Kryształowej zebrane w jednym miejscu oraz zainteresowanie, jakim się cieszą. Temat festiwalu wyraźnie potwierdza zresztą, jakim fenomenem było i jest czeskie szkło na świecie”.

Festiwal, który możecie wesprzeć

Zdecydowana większość programu Crystal Valley Week pozostaje bezpłatna. Opłatę za wstęp uiszczają jedynie uczestnicy wydarzenia florystycznego w Lidových sadech, PechaKucha Night z udziałem kilkunastu inspirujących gości oraz końcowego pokazu multimedialnego połączonego z pokazem mody.

Nowością w tegorocznej edycji jest możliwość wsparcia organizacji festiwalu za pomocą kodów QR, które będą dostępne bezpośrednio w miejscu wydarzenia.

Jednym z partnerów tegorocznej edycji Crystal Valley Week będzie ponownie CzechTourism. Wspaniałe wycieczki zaczynają się na stronie Kudy z nudy.